ฟังก์ชัน Ergonomic chair เก้าอี้เพื่อสุขภาพและขนาด ที่เหมาะกับสำนักงาน

Ergonomic Chair คือเก้าอี้ทำงานที่สามารถปรับให้สัมพันธ์กับสรีระ ท่าทาง และสถานีงานของผู้ใช้ได้ จุดสำคัญไม่ได้อยู่ที่รูปลักษณ์หรือจำนวนฟังก์ชันเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่เก้าอี้ช่วยให้เท้า หลัง แขน และส่วนต่าง ๆ ของร่างกายได้รับการรองรับอย่างเหมาะสมหรือไม่

การเลือก Ergonomic Chair ที่เหมาะสมอาจช่วยลดการอยู่ในท่าที่ไม่เป็นธรรมชาติและเพิ่มความสบายระหว่างทำงาน แต่เก้าอี้ไม่ใช่อุปกรณ์รักษาโรค และไม่สามารถทดแทนการเปลี่ยนอิริยาบถหรือการเคลื่อนไหวระหว่างวันได้

ในบทความนี้ Office Hub จะมานำเสนอและอธิบาย เกี่ยวกับเทคนิคการเลือก Ergonomic Chair อย่างไรให้รองรับสุขภาพได้ดี

การปรับ Ergonomic Chair ให้เหมาะกับสรีระควรใช้ฟังก์ชันต่าง ๆ ร่วมกัน โดยเริ่มจากปรับความสูงและเลื่อนเบาะเข้า–ออกให้เท้าวางราบกับพื้นและขอบเบาะไม่กดหลังเข่า จากนั้นปรับส่วนรองรับหลังส่วนล่างให้ตรงกับแนวเว้าของเอว ตั้งที่วางแขนให้ข้อศอกได้รับการรองรับโดยไม่ยกไหล่ และปรับแรงต้านหรือระดับการเอนให้เคลื่อนไหวได้อย่างเป็นธรรมชาติ หากมีพนักพิงศีรษะควรจัดให้อยู่ในตำแหน่งที่รองรับขณะเอนโดยไม่ดันศีรษะไปด้านหน้า ซึ่งการตั้งค่าฟังก์ชันเหล่านี้ให้สัมพันธ์กันจะช่วยให้เก้าอี้รองรับสรีระและลักษณะการใช้งานของแต่ละคนได้เหมาะสมยิ่งขึ้น

ฟังก์ชันของเก้าอี้แต่ละรุ่นอาจแตกต่างกัน แต่ฟังก์ชันพื้นฐานต่อไปนี้มีผลต่อการรองรับร่างกายและการใช้งานในสำนักงานโดยตรง โดยสามารถสรุปเป็นทั้งหมด 9 ฟังก์ชันได้ ดังนี้

9 ฟังก์ชัน Ergonomic Chair

• ส่วนรองรับหลังส่วนล่างที่ปรับตามท่านั่ง
• พนักพิงที่ยืดหยุ่นตามการเคลื่อนไหว
• ระบบเอนพนักพิงและเบาะอย่างสัมพันธ์กัน
• ระบบปรับแรงเอนตามน้ำหนักตัว
• ระบบกำหนดและล็อกระดับการเอน
• ระบบปรับเบาะโน้มไปด้านหน้า
• ระบบเลื่อนเบาะเข้า–ออก
• ที่วางแขนปรับได้หลายทิศทาง
• พนักพิงศีรษะปรับระดับและองศาได้

Dynamic Lumbar Support เป็นส่วนรองรับหลังช่วงเอวที่สามารถเคลื่อนไหวหรือตอบสนองตามท่านั่งของผู้ใช้ ต่างจาก Lumbar Support แบบตำแหน่งคงที่ซึ่งรองรับหลังอยู่เพียงจุดเดียวเมื่อผู้ใช้นั่งตรง เอนตัว หรือขยับไปด้านข้าง ส่วนรองรับจะช่วยรักษาการสัมผัสกับหลังช่วงล่างอย่างต่อเนื่อง บางรุ่นสามารถปรับระดับความนูน ความสูง หรือแรงรองรับแยกตามความต้องการได้

พนักพิงแบบยืดหยุ่นได้รับการออกแบบให้ขยับตามแนวหลังและการหมุนตัวของผู้ใช้ เช่น การเอื้อมหยิบของ การหันไปสนทนา หรือการเปลี่ยนน้ำหนักระหว่างด้านซ้ายและขวาบางรุ่นแบ่งพนักพิงออกเป็นหลายส่วนเพื่อรองรับหลังส่วนล่าง หลังส่วนกลาง และหัวไหล่แยกจากกัน ระบบนี้ช่วยให้ผู้ใช้เปลี่ยนท่าทางได้โดยไม่สูญเสียการรองรับทั้งหมดจากพนักพิงก่อนเลือกควรทดลองว่าพนักพิงมีแรงต้านเหมาะสมหรือไม่ เพราะพนักพิงที่อ่อนเกินไปอาจให้ความรู้สึกไม่มั่นคง ขณะที่พนักพิงที่แข็งเกินไปอาจไม่ตอบสนองต่อการเคลื่อนไหวตามที่ต้องการ

คือระบบที่ทำให้พนักพิงและเบาะนั่งเคลื่อนไหวสัมพันธ์กันเมื่อผู้ใช้เอนหลัง โดยพนักพิงมักเอนมากกว่าเบาะตามอัตราส่วนที่ผู้ออกแบบกำหนดไว้ระบบนี้ช่วยให้ผู้ใช้เปลี่ยนจากท่านั่งทำงานไปสู่ท่าเอนได้อย่างต่อเนื่อง พร้อมรักษาการรองรับหลังและต้นขา แตกต่างจากระบบเอนทั่วไปที่พนักพิงและเบาะอาจเคลื่อนไปพร้อมกันในมุมเดียวกัน

Weight-Sensitive Recline คือระบบที่ปรับแรงต้านของการเอนตามน้ำหนักและแรงกดของผู้ใช้โดยอัตโนมัติ ช่วยลดขั้นตอนการหมุนปุ่มตั้งค่าแรงต้านด้วยตนเองฟังก์ชันนี้เหมาะกับ Hot Desk หรือสำนักงานที่พนักงานหมุนเวียนใช้เก้าอี้ร่วมกัน เพราะผู้ใช้แต่ละคนสามารถนั่งและเอนได้โดยไม่ต้องตั้งค่าหลายขั้นตอน

Tilt Limiter คือระบบจำกัดระดับการเอน เพื่อให้ผู้ใช้กำหนดได้ว่าพนักพิงจะเอนได้ไกลเพียงใด ส่วน Position Lock คือการล็อกพนักพิงไว้ในตำแหน่งที่ต้องการบางรุ่นล็อกได้เฉพาะท่านั่งตรง ขณะที่บางรุ่นล็อกได้หลายระดับ เช่น ท่านั่งทำงาน ท่าเอนเล็กน้อย และท่าพัก การมีหลายระดับช่วยให้ผู้ใช้เลือกท่าที่สัมพันธ์กับกิจกรรมแต่ละช่วงได้มากขึ้น

Forward Tilt คือระบบที่ช่วยให้เบาะหรือพนักพิงโน้มไปด้านหน้าเล็กน้อย เหมาะกับงานที่ผู้ใช้ต้องโน้มตัวเข้าใกล้โต๊ะ เช่น การเขียนแบบ อ่านเอกสาร วาดภาพ หรือตรวจสอบรายละเอียดบนโต๊ะฟังก์ชันนี้ช่วยรักษาการรองรับบริเวณเชิงกรานและหลังขณะโน้มตัว แต่ต้องปรับอย่างเหมาะสมเพื่อไม่ให้รู้สึกว่าร่างกายไถลออกจากเบาะ

ระบบเลื่อนเบาะไปด้านหน้าหรือด้านหลังเพื่อปรับพื้นที่รองรับต้นขา ฟังก์ชันนี้มีความสำคัญเป็นพิเศษเมื่อเก้าอี้หนึ่งตัวต้องรองรับผู้ใช้ที่มีความยาวขาแตกต่างกันเบาะที่ลึกเกินไปอาจกดหลังเข่าและทำให้นั่งไม่ถึงพนักพิง ส่วนเบาะที่ตื้นเกินไปอาจรองรับต้นขาไม่เพียงพอ เมื่อนั่งชิดพนักพิงแล้วควรเหลือพื้นที่เล็กน้อยระหว่างขอบเบาะกับหลังเข่า

ที่วางแขนของ Ergonomic Chair บางรุ่นสามารถปรับได้มากกว่าความสูง โดยแบบ 3D หรือ 4D อาจปรับหน้า–หลัง เข้า–ออก ปรับความกว้าง หรือหมุนมุมของแผ่นรองแขนได้การปรับหลายทิศทางช่วยรองรับกิจกรรมที่แตกต่างกัน เช่น การพิมพ์งาน การใช้เมาส์ การใช้แท็บเล็ต หรือการเอนอ่านข้อมูล ตำแหน่งที่เหมาะสมควรช่วยให้ข้อศอกได้รับการรองรับโดยที่หัวไหล่ยังผ่อนคลาย

พนักพิงศีรษะแบบปรับได้อาจปรับความสูง ความลึก และมุมรองรับ เพื่อให้สัมพันธ์กับความสูงของผู้ใช้และองศาการเอนหน้าที่หลักคือรองรับศีรษะหรือช่วงต้นคอขณะเอน ไม่ควรดันศีรษะไปด้านหน้าระหว่างนั่งทำงาน หากเก้าอี้สามารถเอนได้มาก พนักพิงศีรษะจะมีประโยชน์มากกว่าการใช้งานในท่านั่งตรงเพียงอย่างเดียว

Ergonomic Chair ไม่มีขนาดมาตรฐานเดียวที่เหมาะกับผู้ใช้ทุกคน แต่มีช่วงขนาดอ้างอิงที่ช่วยใช้เป็นเกณฑ์เบื้องต้นในการเปรียบเทียบเก้าอี้แต่ละรุ่น ซึ่งมีขนาดแบบภาพรวมที่ถูกกำหนดให้สามารถเข้าใจได้ง่ายขึ้นโดยจะแยกออกเป็นแต่ละส่วนได้แก่

ประมาณ 38.1–55.9 ซม. สามารถวางเท้าได้เต็มฝ่าเท้าและใต้ต้นขาไม่ถูกกด

ประมาณ 38.1–43.2 ซม. สามารถนั่งชิดพนักพิงได้โดยขอบเบาะไม่กดหลังเข่า

อย่างน้อยประมาณ 45.7 ซม. ในส่วนของเบาะไม่บีบสะโพกและมีพื้นที่ให้เปลี่ยนท่านั่ง

อย่างน้อยประมาณ 45 ซม. สามารถรองรับหลังได้เหมาะกับส่วนสูงและท่านั่ง

อย่างน้อยประมาณ 36.1 ซม. รองรับหลังโดยไม่ขัดขวางการเคลื่อนไหวของแขน

อย่างน้อยประมาณ 40.6 ซม. แขนอยู่ใกล้ลำตัวและไหล่ไม่ถูกบังคับให้ยก

ปรับได้ประมาณ 17.8–26.7 ซม. จะเป็นส่วนที่รองรับข้อศอกโดยไม่ทำให้ยกไหล่

ความกว้าง ความลึก และความสูงรวมไม่มีค่ามาตรฐานเดียว เนื่องจากขึ้นอยู่กับรูปแบบพนักพิง พนักพิงศีรษะ ที่วางแขน ฐานล้อ และช่วงการเอนของแต่ละรุ่น

โดยก่อนเลือกซื้อควรตรวจสอบขนาดอย่างน้อย 3 สถานะ ได้แก่

• ขนาดเมื่อเก้าอี้อยู่ในท่านั่งตรง
  
  
• ขนาดเมื่อเลื่อนเก้าอี้เข้าใต้โต๊ะ
  
  
• พื้นที่ที่ต้องใช้เมื่อเอนพนักพิงมากที่สุด